Dé specialist in arbeidszaken in de Haarlemmermeer en omstreken

Bel voor een afspraak: 06-52421272

Geldboete, corrigerend effect nihil

Een schikking van 7 miljoen euro tussen het Openbaar Ministerie (OM) en een groot accountantskantoor bracht een oplossing. Een geldelijke boete in plaats van een gerechtelijke procedure. Maar is daarmee ook het morele handelen van de accountant gediend? En voorkomt een schikking ook een herhaling van een dergelijk handelen?

Aanleiding

Aanleiding van deze schikking betreft het witwassen en valsheid in geschrifte van het betrokken accountantskantoor in relatie tot de controle van de jaarrekeningen(2000-2003) bij een groot bouwbedrijf. Er was sprake van betalingen aan buitenlandse tussenpersonen (omkoping?) om bouwprojecten in een land met vele oliebronnen binnen te halen.

Doel schikking

Met een schikking wordt strafvervolging van het aangeklaagde accountantskantoor voorkomen. Op voorstel van het OM en d.m.v. een door de verdachte te betalen geldsom. Het laat onverlet dat verder onderzoek naar de drie betrokken accountants nog niet is afgerond.

Een schikking is een afspraak tussen twee partijen om af te zien van een rechtszaak. Duurt minder lang, ontlast het rechtssysteem en voorkomt strafvervolging van de aangeklaagde. Met de schikking erkent de aangeklaagde dat hij verantwoordelijk is. Maar verantwoordelijk zijn is nog wat anders dan schuldig zijn. Bij schuld speelt wel/niet een bekentenis afleggen, wel/niet schuldig worden bevonden met als gevolg wel/niet een sanctie/straf. Dat staat dan nog los van de vraag of de schuldige zich wel/niet wil verontschuldigen; spijt betuigen om de zaak weer “neutraal” te maken; een nieuwe kans te krijgen.

Waarde(n)loze geldboete

Het betalen van een geldsom als boete voor bepaalde handelingen van de betrokken accountant heeft echter vanuit ethisch standpunt geen enkele waarde. Geld is a-moreel. Een geldboete past perfect in een marktsamenleving waarin marktwaarden en commercialisering de boventoon voeren.

Het sluit ook precies aan bij datgene wat het betrokken bouwbedrijf deed. Met geld meer geld maken. Geld als omkoopmiddel en geld als genoegdoening voor onzuiver handelen. Geld als menselijke begeerte en geld als verdringingsmiddel van morele waarden.

De markt is a-moreel

Met een schikking is op deze manier nog eens aangetoond dat onze sociale verhoudingen, waaronder de rechtspraak, worden geherstructureerd volgens de metafoor van de markt. Door niet-materiele zaken – het handelen van de accountant volgens vijf (morele)beginselen – uiteindelijk te sanctioneren met een geldboete, veranderen we het karakter en de morele waarden van het accountantskantoor. Daarmee wordt de deur open gezet voor corruptie en herhaling.

Is er een alternatief?

Ten tijde van de Romeinen moest de bouwmeester en zijn gezin enige tijd wonen onder de viaducten die hij zelf had gebouwd. Verantwoordelijkheid en eigen risico (en hun geliefden) werden daarmee zichtbaar en eventueel voelbaar.

Zou eigen verantwoordelijkheid en eigen risico (en hun geliefden) ook niet van toepassing moeten zijn bij het werk van een accountant?

 

Reageer op dit blogbericht